İnsansız denizaltıda sorun etik! ABD’nin Manta Ray’ı suda, DATUM ve Roketsan devrede
Zeynep Dilara Akyürek / Milliyet.com.tr – Şoförü olmayan taksiler, dünyaca ünlü caddelerde her gün binlerce kişiye hizmet veriyor. Havada ise otomatik pilotla uçan uçakların yanına, yakın geçmişte insansız hava araçları da katıldı. Üstelik Türkiye, insansız hava aracı üretimine öncülük eden ülkeler arasına adını yazdırdı. Ancak bu insansız araçların en sıra dışı olanı, henüz hakkında çok az şey bilinen deniz ve okyanuslarla yeni tanışıyor. ‘Hayalet vatoz’ isimli vatoz türünden esinlenerek inşa edilen denizaltı, ABD’nin özel ve kısmen gizli görevlerinde önemli rol oynuyor. Sık sık gündeme gelen ABD ve Çin arasında yeni bir tedirginliğe yol açan ‘Manta Ray’ın en ilginç özelliklerinden biri de yakıtını, yani elektriğini derin sulardaki akıntılardan faydalanarak üretebiliyor olması. Peki insansız denizaltının, savunma sanayi için önemi ne? Türkiye’nin insansız araç envanterine ne zaman bir deniz aracı eklenecek? Savunma ve Denizcilik AraştırmacısıKozan Selçuk Erkan, donanmanın önemli bir ferdi olacak insansız denizaltıyı ve yerli projelerle ilgili gelişmeleri Milliyet.com.tr’ye anlattı.
HAYALET VATOZDAN İLHAM ALDI
Su altı drone’u olarak da anılan Manta Ray, tüm balıklar arasında en büyük beyinlere ve beyin-vücut oranına sahip ‘hayalet vatozdan’ ilham alınarak tasarlanmış bir insansız denizaltı. ABD'nin ürettiği yeni nesil su altı drone’u, aslında küçük bir balıkçı teknesine benziyor. Ancak yukarıdan bakıldığında dev vatoz türünü andırıyor. ABD’nin Manta Ray’da en çok önemsediği unsur sessiz çalışmasıydı. Bu nedenle özellikle pervanesiz bir tasarım tercih edildi. Yani bu insansız denizaltı, en tehlikeli ve gizli görevlerde en ileride görev yapabilir. Kozan Selçuk Erkan’a göre de bu tür araçlar özellikle karşı tarafın askeri gücünü ve hazırlığını keşfetmek ve istihbarat toplamak için görevlendiriliyor. Manta Ray, pasif ve aktif sonar sistemleriyle donatılmış olduğundan aslında önemli bir kaşif olarak öne çıkıyor. Pasif sonar ve son derece gizli sensörler kullanarak birkaç knot hızla seyrediyor. Hedefi tabii ki ilk akla gelen ülke ve donanma kuvvetleri: Çin'in saldırı denizaltıları!